Skażenie

Szczegóły
Autor: Norbert Garecki
Odsłon: 21

WYPADKI RADIOLOGICZNE

Wypadki radiologiczne mogą zdarzyć się wszędzie tam, gdzie materiały radioaktywne są używane, składane lub transportowane. Ponadto takie wypadki mogą wydarzyć się w elektrowniach jądrowych, szpitalach, uniwersytetach, laboratoriach badawczych, w zakładach przemysłowych, na głównych drogach, liniach kolejowych oraz stoczniach.

Są one niebezpieczne z powodu szkodliwego oddziaływania niektórych typów promieniowania na komórki ciała. Im dłużej dana osoba jest narażona na promieniowanie, tym większe jest zagrożenie. Ludzie każdego dnia pochłaniają pewną dawkę promieniowania ze słońca, radioaktywnych pierwiastków w glebie i skałach, urządzeń domowych, takich jak: telewizory, kuchenki mikrofalowe oraz z rentgenowskich urządzeń medycznych i dentystycznych.

Promieniowanie nie jest wykrywane przez wzrok, węch ani przez żaden inny organ zmysłu. By zminimalizować skutki promieniowania musisz wiedzieć, że istnieją trzy czynniki które o tym decydują, a mianowicie:

Odległość – im jest większa pomiędzy tobą a źródłem promieniowania – tym mniejszą dawkę promieniowania otrzymasz. W razie poważnych awarii jądrowych, władze prawdopodobnie będą wzywać do ewakuacji, aby oddalić cię od źródła promieniowania.

Osłona – podobnie jak odległość – im bardziej ciężkie i gęste materiały pomiędzy tobą a źródłem promieniowania – tym lepiej. Właśnie dlatego – w czasie przypadków radiologicznych – władze będą zalecać pozostawienie wewnątrz pomieszczeń. W niektórych przypadkach ściany twojego domu będą wystarczającym zabezpieczeniem.

Czas – większość zdarzeń radioaktywności stosunkowo szybko traci natężenie promieniowania. Ograniczenie czasu przebywania w zasięgu promieniowania zmniejszy pochłoniętą dawkę promieniowania. Po wystąpieniu wypadków radiologicznych, lokalne władze będą monitorować wszystkie przypadki pojawienia się promieniowania i określać, kiedy minie zagrożenie.

ZANIM NASTĄPI WYDARZENIE

  1. Bądź przygotowany do ewakuacji lub do schronienia się w swoim domu.
  2. Opracuj plan komunikowania się na wypadek zagrożenia.
  3. Gdy w czasie katastrofy członkowie rodziny są rozdzieleni, (realna możliwość w ciągu dnia, gdy dorośli są w pracy, a dzieci w szkole) miej przygotowany plan ich powrotu do domu.
  4. Poproś krewnych lub znajomych zamieszkałych w innych rejonach, aby ich dom służył jako miejsce kontaktu dla twojej rodziny. Po wystąpieniu katastrofy często łatwiej jest uzyskać połączenie na większych odległościach. Upewnij się, że wszyscy członkowie twojej rodziny znają nazwisko, adres i numer telefonu osoby kontaktowej.

PODCZAS WYDARZENIA

  1. Nasłuchuj w radiu i w telewizji oficjalnych komunikatów.
  2. Jeśli jest to zalecane - pozostań w domu.
  3. Zabezpiecz zwierzęta lub weź je do domu.
  4. Zabezpiecz i pozamykaj drzwi oraz okna.
  5. Wyłącz klimatyzację, wentylację, ogrzewanie nawiewowe itp.
  6. Zamknij (uszczelnij) zasuwy piecowe i kominowe.
  7. Udaj się do piwnicy lub innych pomieszczeń poniżej powierzchni gruntu i pozostań w nich do czasu, aż władze ogłoszą, że jest już bezpiecznie.
  8. Jeśli musisz wyjść na zewnątrz, zakryj usta i nos mokrym ręcznikiem. Bądź przygotowany do ewakuacji lub schronienia się na dłuższy czas w swoim domu.
  9. Gdy powracasz do miejsca schronienia z zewnątrz:
    • spłucz i zmień odzież oraz obuwie,
    • włóż rzeczy noszone na zewnątrz do plastikowej torby i szczelnie ją zamknij.
  10. Jeżeli zarządzono ewakuację:
    • nasłuchuj w radiu i w telewizji komunikatów o drogach ewakuacji, tymczasowych schronach i sposobach postępowania,
    • minimalizuj możliwości skażenia w domu,
    • zabezpiecz i pozamykaj drzwi oraz okna,
    • wyłącz klimatyzację, wentylację, ogrzewanie nawiewowe itp.,
    • zamknij (uszczelnij) zasuwy piecowe i kominowe,
    • zabierz przygotowane na ewakuację rzeczy.

Pamiętaj o swoich sąsiadach, którzy mogą potrzebować pomocy przy małych dzieciach, starszych ludziach lub przy niepełnosprawnych.

PO WYDARZENIU

Gdy bezpośrednie zagrożenie minęło, unikaj spożywania żywności z twojego ogrodu oraz mleka od twoich krów i kóz, dopóki nie będą zbadane przez lokalny urząd sanitarny.

WYPADKI Z NIEBEZPIECZNYMI SUBSTANCJAMI CHEMICZNYMI

Na skutek nieprzewidzianych awarii, katastrof lub klęsk żywiołowych może nastąpić zagrożenie naturalnego środowiska człowieka, zagrożenie zdrowia lub życia mieszkańców spowodowanych przez obiekty stałe (zakłady chemiczne, składnice, magazyny) lub ruchomych (cysterny samochodowe i kolejowe).

PRZED AWARIĄ

Zorientuj się, czy na terenie Twojego miejsca zamieszkania występują surowce lub półprodukty chemiczne charakteryzujące się własnościami toksycznymi. Jeśli w pobliżu Twojego miejsca zamieszkania przebiegają ważne szlaki komunikacyjne (tory kolejowe, arterie samochodowe), dowiedz się, czy są nimi przewożone niebezpieczne substancje chemiczne.
Jeśli tak, to zapoznaj się ze sposobem postępowania na wypadek zagrożenia i powiadom rodzinę, szczególnie dzieci o sposobach postępowania. Zabezpiecz się w podręczne środki ochrony dróg oddechowych i przetrzymuj je w ogólnodostępnym miejscu.

PODCZAS AWARII

W przypadku przebywania w miejscu, w którym nastąpiła awaria połączona z uwolnieniem się jakichkolwiek toksycznych środków należy:

  1. Zachować spokój, przeciwdziałać panice i lękowi,
  2. Opuścić rejon zagrożony, kierując się prostopadle do kierunku wiatru omijając miejsce awarii,
  3. Ograniczyć oddychanie, przy pomocy wilgotnej chustki lub tamponu zatkać usta i nos oraz najkrótszą drogą opuść teren skażony,
  4. Stosować się do zaleceń i informacji przekazywanych w komunikatach
  5. Osoby znajdujące się w domach, powinny jak najszybciej zabrać dzieci i osoby niepełnosprawne, wyłączyć urządzenia gazowe i elektryczne oraz wygasić paleniska, zamknąć okna i mieszkanie, powiadomić sąsiadów i udać się w kierunku wskazanym w komunikatach lub przez służbę porządkową;
  6. Osoby, które z jakichkolwiek przyczyn nie zdążyły opuścić mieszkań, przystępują niezwłocznie do uszczelniania okien, drzwi, otworów wentylacyjnych oraz innych możliwych dróg przedostania się toksycznego środka;
  7. Wykorzystać zastępcze i podręczne środki ochrony dróg oddechowych i skóry (maski tkaninowe, płaszcze impregnowane, okulary ochronne, tampony z waty lub gazy);
  8. Zabezpieczyć żywność w szczelnych pojemnikach;
  9. Włączyć dostępne środki masowego przekazu (np. radio, TV) na program lokalny i zastosować się do zaleceń przekazywanych w komunikatach;
  10. W budynkach publicznych przeprowadzić ludzi do pomieszczeń w tym celu przygotowanych;
  11. Z terenów zewnętrznych zabrać do pomieszczeń zwierzęta gospodarskie, uszczelnić pomieszczenia;

PAMIĘTAJ!

Zapach środków toksycznych jest wyczuwalny znacznie wcześniej zanim stężenie środka toksycznego stanie się groźne dla życia ludzkiego!
Jeżeli usłyszysz, ze w pobliżu wykoleiła się cysterna, np. z chlorem, a obłok przesuwa się z wiatrem w Twoim kierunku, powinieneś wykonać następujące czynności:

  • zamknąć drzwi i okna oraz uszczelnić je mokrą tkaniną,
  • przygotować tampon z gazy lub innej tkaniny, który posłuży Ci do oddychania.

Jeżeli jesteś na otwartej przestrzeni, sprawdź, jaki jest kierunek wiatru i uciekaj jak najszybciej prostopadle do tego kierunku omijając miejsce awarii.

PO AWARII

  1. Do chwili odwołania alarmu lub zarządzenia ewakuacji nie opuszczaj uszczelnionych pomieszczeń.
  2. Po przejściu obłoku skażonego powietrza i odwołaniu alarmu, dokładnie przewietrz wszystkie pomieszczenia.
  3. Unikaj spożywania żywności z twojego ogrodu oraz mleka od twoich krów, dopóki nie będą zbadane przez urząd sanitarny.